ana sayfa      e-posta

Aile Hekimi - Pediatri Konuları

Venöz ponksiyon (1)

Endikasyon

Hemen her acil hastada intravenöz infüzyon endikasyonu vardır. Bunun için venöz yol ilk olarak plastik anjiyokatlarla ve ikinci olarak perkütan yoldan uygulanan damar kateterleriyle sağlanır. Kelebek setler (örneğin kelebek iğne, Venofix gibi) sadece istisnai durumlarda (venlerin kötü olması, sütçocukları, küçük çocuklar) kullanılır.

4.2 Periferik damar yolları

Perferik damar yolu en kolay kol venleri üzerinden açılır. Bunun için aşağıdaki venler kullanılabilir:

  • Dirsek hizasındaki venler. örneğin V. basilica

  • Önkol venleri

  • El sırtı üzerindeki venler

  • Ayak sırtındaki venler

Plastik kanüller

Plastik kanüller bir metal kanül ile bunun üzerine geçen bir plastik kanülden oluşur (içinde kanül bulunan kateter).

Temel ilkeler

  • Venöz damar yolu olabildiğince periferden açılmalıdır (yani el sırtı venl erinden başlayarak), böylelikle kübital venler santral kateter takılması için saklanmış olur

  • Olabilecek en büyük çaplı kanül seçilmelidir,ancak burada, aşırı büyük kanülle bir veni perfore etme olasılığı yerine, küçük çaplı ama emin bir venöz damar yolu açma kuralı geçerlidir

Kanül çeşitleri

Çeşitli firmalar tarafından piyasaya sunulmuş plastik kanüller mevcuttur. Bunlar arasında en çok bilinenleri braunüller ve vigonüllerdir. Uzunluk ve lümen çapları farklı olduğundan, maksimum akım kapasiteleri de farklıdır.

Çeşitli plastik kanüllerin genel özellikleri                                                                                          Akış [ml/dak]

Renk Büyüklük [Gauge] Dış çap [mm] Su bazlı çözelti Kan
Mavi 22 0.8 31 18
Pembe 20 1.0 54 31
Yeşil 18 1.2 80 45
Beyaz 17 1.4 125 76
Gri 16 1.7 180 118
Kahverengi 14 2.0 270 172

Teknik

  • Venöz ponksiyon sırasında, öncelikle metal kanülün yalnızca ucu damara sokulur, başarılı bir ponksiyonda kanülün başında kan görülmelidir

  • Sonra plastik kısım kesinlikle ven içinde yer alacak şekilde ilerletilir

  • Plastik kısım ven içinde ileri doğru itilirken aynı anda metal kanül geri çekilir. Plastik kısımla venin perforasyon riski çok düşüktür.Ven kapakçıkları nedeniyle hafif dirençle karşılaşılabilir ve bu, biraz basınç veya daha iyisi, aynı anda örneğin bir miktar serum fizyolojik enjeksiyonuyla aşılabilir

  • Metal kanül çıkarılır ve infüzyon seti bağlanır, bu sırada dışarıya kan çıkmaması için plastik kanülün derialtında ele gelen ucu üzerine baskı uygulanır